Son birkaç gündür beynin nasıl çalıştığına dair okuduklarım, bana kimliğin aslında ne kadar akışkan bir şey olduğunu hatırlattı.
Meğer “ben kimim?” sorusunun cevabı, nöronların elektriksel bir senfonisiymiş.
Beyin ve Kimlik
“Ben” dediğimiz şey, beynin içindeki milyonlarca elektrokimyasal ateşlenmenin ürünü.
Yani kimliğimiz sabit bir yapı değil; deneyim, travma, ilaç ya da bir karar bile bizi değiştirebilir.
Beyin kimyasalları değiştiğinde, “ben” de değişiyor.
Belki de “değiştim” hissi, aslında biyolojik bir gerçek.
Sinapslar ve Nöral Budama
Bir bebek yaklaşık 100 trilyon sinapsla doğar.
Zamanla kullanılmayan bağlantılar silinir, işe yarayanlar güçlenir.
Yani öğrenmek, aslında sinir ağlarını budamaktır.
Her yeni düşünce, beyninde yeni bir yol açar;
her tekrarlanan düşünce, o yolu asfaltlar.
Yok Etmenin Gücü
Bazen bizi biz yapan şey, kazandıklarımız değil vazgeçtiklerimizdir.
Beyin gereksiz bağlantıları yok ederek daha verimli hale gelir.
Psikolojik olarak da “bırakmak” beynin doğasında var.
Belki de olgunlaşmak, sinirsel bir temizliktir.
Beyin Gelişimi ve Yaş
Eskiden 18 yaşında tamamlanıyor sanılan beyin gelişimi,
aslında 25 yaş civarına kadar sürüyor.
Ama nöroplastisite yaşam boyu devam ediyor:
her yaşta öğrenebilir, değişebiliriz.
“Ben artık böyleyim.”
hayır, değilsin. Hâlâ değişiyorsun.
Amigdala: Duyguların Kalbi
Korku, öfke, kaygı gibi duyguların merkezi amigdala.
Travmalar onu aşırı hassas hale getirebiliyor;
ufak tetikleyiciler bile büyük duygular doğurabiliyor.
Ama iyi haber şu: farkındalık pratiği,
amigdalayı sakinleştirip ön korteksi yeniden devreye alıyor.
Bellek ve Yenilenme
Bedenimiz her 7 yılda bir atomik olarak yenileniyor.
Ama bizi biz yapan şey hatıralarımız.
Yine de her hatırlayışımızda geçmiş değişiyor —
çünkü anılar sabit değil, yeniden yazılabilir.
Belki de geçmiş dediğimiz şey, sadece şu anki beynin bir yorumu.
Üretim ve Nöral Bölge
Üretirken hissettiğim o içsel huzur, dopaminin dengeli salımı aslında.
Ödül sistemi yalnızca “kazandığında” değil,
“anlamlı bir şey yaptığında” da aktive oluyor.
O yüzden “göğsümde hissediyorum” dediğim o anlar,
aslında beynimin bana “doğru yoldasın” demesi.
